Ruska invazija u Ukrajini značajno je pojačala bezbjednosne rizike na Zapadnom Balkanu i produbila političke podjele između Rusije i Zapada, navodi se u najnovijoj godišnjoj procjeni prijetnji američke obavještajne zajednice.
U dokumentu se ističe da je rat u Ukrajini oživio strah od etničkih sukoba i dodatno naglasio političke podjele na Zapadnom Balkanu između Rusije i Zapada, uz upozorenje da Moskva aktivno radi na destabilizaciji regiona.
„Rusija podstiče nestabilnost između Srbije, koju favorizuje, i Kosova oko pitanja državnosti Kosova, te podržava izdvajanje Republike Srpske iz Bosne i Hercegovine“, navodi se u izvještaju.
Američki obavještajci upozoravaju i na šire djelovanje ruskog uticaja kroz različite organizacije i kampanje.
„Rusija koristi nevladine organizacije pod državnim pokroviteljstvom kako bi vodila kampanje sa ciljem opstrukcije NATO-a i Evropske unije, isticanja srpskog stradanja i promovisanja veza sa Rusijom, posebno u Bosni i Hercegovini, Crnoj Gori i Srbiji“, ističe se u procjeni.
Prema navodima iz dokumenta, cilj takvih aktivnosti je jačanje političkog i društvenog uticaja Moskve u regionu, ali i usporavanje evroatlantskih integracija država Zapadnog Balkana.
U izvještaju se podsjeća da većina evropskih zemalja Rusiju smatra najvećim i najdugotrajnijim protivnikom, te da je ruska invazija na Ukrajinu dodatno ojačala fokus Evrope na odbranu i bezbjednost.
Naglašava se i da NATO i Evropska unija žele završetak rata u Ukrajini na način koji će očuvati suverenitet te države i spriječiti buduću rusku agresiju u Evropi, ali i stabilizovati region Zapadnog Balkana.
U dokumentu se upozorava da političke i etničke tenzije u regionu, uz ruski uticaj, predstavljaju dugoročan bezbjednosni izazov, posebno za države koje su članice NATO-a ili teže članstvu u Evropskoj uniji.
Crna Gora se, kako se navodi, nalazi među državama u kojima Rusija nastoji da promoviše svoj uticaj kroz različite društvene i političke kanale, što dodatno naglašava potrebu jačanja institucionalne otpornosti i saradnje sa zapadnim partnerima.
ATA-2026-Unclassified-Report.pdf
Press
