To proizlazi iz mapa puta koje je Evropska komisija pripremila za Crnu Goru, Albaniju, Moldaviju i Ukrajinu, u koje je Pobjeda imala uvid, a u kojima su za svaku od tih zemalja utvrđeni prioriteti, okvirni rokovi za zatvaranje preostalih pregovaračkih poglavlja, potpisivanje Ugovora o pristupanju i naredni koraci u procesu evropske integracije.
U dokumentu se podsjeća da je, nakon Međuvladine konferencije održane 12. oktobra, Crnoj Gori preostalo da zatvori još 14 pregovaračkih poglavlja.
– Za to je potrebna saglasnost Savjeta da je Crna Gora ispunila završna mjerila, kao i saglasnost o prelaznim aranžmanima u pojedinim poglavljima, finansijskom paketu za Crnu Goru, te odgovarajućim institucionalnim i drugim aranžmanima u vezi sa pristupanjem zemlje Evropskoj uniji – napominju iz EK.
Predočili su da je Crna Gora ispunila sva završna mjerila u pristupnim pregovorima. Konstatovali su i da zvanična Podgorica namjerava da do sredine novembra Savjetu dostavi sve preostale nacrte zajedničkih pozicija Evropske unije.
– Ne prejudicirajući ishod bilo koje odluke Savjeta, Evropske komisije i Evropskog parlamenta u procesu koji vodi pristupanju Crne Gore Evropskoj uniji, Evropska komisija predviđa sljedeće korake nakon završetka pristupnih pregovora na posljednjoj međuvladinoj konferenciji u decembru 2026. godine – piše u dokumentu u koji je Pobjeda imala uvid.
Ako sve bude kako treba, Crna Gora će u novembru zatvoriti pet pregovaračkih poglavlja: Energetika (15), Saobraćajna politika (14), Bezbjednost hrane, veterinarska i fitosanitarna politika (12), Poreska politika (16) i Sloboda kretanja robe (1). Za decembar onda preostaje još devet: Finansijske usluge (9), Regionalna politika i koordinacija strukturnih instrumenata (22), Životna sredina i klimatske promjene (27), Vanjska, bezbjednosna i odbrambena politika (31), Finansijske i budžetske odredbe (33), Institucije (34), Ostala pitanja (35), Pravosuđe i temeljna prava (23) i Pravda, sloboda i bezbjednost (24).
Iz EK ponavljaju da je ključna prekretnica Završna međuvladina konferencija u decembru 2026.
Nakon potpisivanja Ugovora o pristupanju očekuje se postepeno uključivanje Crne Gore u rad institucija i radnih struktura Evropske unije.
Evropski parlament mogao bi pozvati Skupštinu Crne Gore da imenuje posmatrače. S druge strane, Evropska komisija će razmotriti mogućnosti strukturiranog političkog učešća Crne Gore u svojim relevantnim aktivnostima, uz poštovanje osnivačkih ugovora EU, institucionalne autonomije Komisije i načela kolegijalnosti.
Poslije potpisivanja Ugovora o pristupanju Crna Gora i sve države članice moraće da ratifikuju taj dokument u skladu sa svojim ustavnim procedurama.
Monitoring ispunjavanja obaveza prije pristupanja
Evropska komisija će sve do pristupanja nastaviti da prati da li Crna Gora sprovodi i ispunjava preuzete obaveze, uključujući one koje se odnose na temeljna pitanja, te će o tome redovno izvještavati Evropski parlament i Savjet EU.
Pojašnjava se da će u tom procesu koristiti redovne misije stručne procjene, polugodišnje izvještaje o praćenju, kao i druge raspoložive instrumente.
Cilj je da se eventualni nedostaci blagovremeno utvrde i odrede potrebne korektivne mjere.
U dokumentu se navodi da bi, u slučaju ozbiljnih problema, Savjet EU mogao, na predlog Evropske komisije, usvojiti odgovarajuće mjere usmjerene na ispunjavanje preuzetih obaveza.
Takođe, ukoliko se prije stupanja u članstvo utvrdi nazadovanje u ispunjavanju obaveza, a ciljane mjere se pokažu nedovoljnim, Ugovor o pristupanju mogao bi da sadrži i klauzulu o odlaganju pristupanja, kao krajnji instrument zaštite.
Izvor: Pobjeda
